Mısır Savunma Bakanı Korgeneral Eşref Salim Zahir’in Ankara ziyareti, Türkiye ile Mısır arasındaki normalleşmenin yeni bir aşamaya geçtiğini gösteriyor. Zahir, Millî Savunma Bakanı Yaşar Güler ile baş başa ve heyetler arası görüşmeler gerçekleştirdi. Görüşmelerin ardından iki bakan tarafından Savunma İş Birliği İyi Niyet Mektubu imzalandı. Bu belge, yıllarca karşı karşıya gelen Ankara ile Kahire’nin artık yalnızca siyasi diyaloğu değil, askerî ve teknolojik iş birliğini de kalıcı hâle getirmek istediğine işaret ediyor.
Mısır Savunma Bakanı’nın Türkiye’ye yalnızca bir belge imzalamak için geldiğini düşünmek hata olur. Ziyaret, iki ülkenin savunma ilişkilerini sistemli bir zemine oturtma iradesinin devamı niteliğinde. Haziran ayında Kahire’de düzenlenen Türkiye-Mısır Üst Düzey Askerî Diyalog Toplantısı’nın ardından ortak faaliyetleri ve askerî tecrübe paylaşımını kapsayan bir iş birliği protokolü kabul edilmişti. Savunma bakanlarının Ankara’da buluşması, birkaç hafta içinde yoğunlaşan askerî temasların en üst düzey siyasi onayını oluşturdu.
Yakınlaşmanın ilk nedeni savunma sanayii. Türkiye, insansız hava araçlarından elektronik harp sistemlerine, mühimmattan zırhlı araçlara kadar genişleyen üretim kapasitesiyle Mısır açısından önemli bir ortak olabilir. Kahire ise büyük ordusu, gelişmiş askerî altyapısı ve geniş pazarıyla Türk şirketlerine yeni imkânlar sunuyor. Mısır’ın Batılı tedarikçilere bağımlılığını azaltmak, kaynaklarını çeşitlendirmek ve yerli üretimini güçlendirmek istemesi de Türkiye ile teknoloji ve üretim odaklı iş birliğini cazip hâle getiriyor.
İkinci önemli başlık, ordular arasındaki güvenin yeniden kurulması. Türkiye ve Mısır, 2025 yılında 13 yıllık aranın ardından “Dostluk Denizi” ortak deniz tatbikatını gerçekleştirdi. Haziran 2026’da Mısır’da ikili hava tatbikatı düzenlendi; Temmuz ayında ise Mısır birlikleri Türkiye’deki “Anadolu Kartalı” tatbikatına katıldı. Aynı dönemde Mısır’da “Altın Kartal” adlı ortak eğitim faaliyeti başlatıldı. Bu yoğunluk, ilişkilerin protokol metinlerinden çıkarak sahaya taşındığını gösteriyor.
Ziyaretin Doğu Akdeniz boyutu da göz ardı edilemez. Yunanistan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve İsrail’in son yıllarda enerji ve savunma alanlarında geliştirdiği üçlü yapı, Türkiye’nin bölgedeki etkisini sınırlamayı amaçlayan bir cepheleşmeye dönüştü. Mısır’ın bu ülkelerle ilişkileri devam etse de Ankara ile askerî iş birliğini güçlendirmesi, Kahire’nin Türkiye karşıtı tek yönlü bir eksene bağlı kalmak istemediğini ortaya koyuyor.
Burada Mısır’ın taraf değiştirdiğini ya da Türkiye ile yeni bir askerî ittifak kurduğunu söylemek için henüz erken. Kahire, Yunanistan ve GKRY ile ilişkilerini korurken Türkiye ile de yeni bir denge kurmaya çalışıyor. Mısır’ın amacı, mümkün olduğunca fazla aktörle çalışarak kendi hareket alanını genişletmek. Türkiye açısından önemli olan ise Doğu Akdeniz’de kendisini dışlayan katı bloklaşmanın giderek gevşemesi.
Ankara ile Kahire’nin Libya ve deniz yetki alanları gibi konularda bütün görüş ayrılıklarını çözdüğü söylenemez. Ancak iki ülke artık anlaşmazlıklarını ilişkilerin tamamını rehin alan bir mücadeleye dönüştürmüyor. Savunma alanında başlayan kurumsallaşma, ortak çıkarların geçmişteki siyasi gerilimlerden daha ağır basmaya başladığını gösteriyor.
🇹🇷🇹🇷🇹🇷🇹🇷🇹🇷